2-6 yaş otizm belirtileri, genellikle sosyal iletişimde zorlanma, konuşma gecikmesi ve tekrarlayıcı davranışlarla kendini gösterir. Bu dönem, otizmin fark edilmesi açısından en sık başvuru yapılan yaş aralığıdır.
Otizmin genel özelliklerini anlamak için otizm nedir sayfasını inceleyebilirsiniz.
2-6 Yaş Otizm Belirtileri
Bu yaş grubunda belirtiler daha belirgin hale gelir ve çoğu zaman konuşma gecikmesi nedeniyle fark edilir.
Sosyal Alanda Görülen Otizm Belirtileri
- Yüz yüze etkileşime karşı ilgisiz kalma
- İhtiyaçlarını söylemek dışında nadiren ilişki başlatma
- Erişkinlerin dikkatini çekmede isteksizlik
- Seslenildiğinde ismine bakmama
- Verilen basit komutları almama
- İsteklerini gösterirken parmakla işaret etmeme
- Dikkatini gösterilen şeye odaklayamama
- Konuşurken göz teması kurmama
- Kendisine gülümsendiğinde duygusal bir karşılık vermeme
- Basit taklide dayalı becerileri göstermeme (bye bye yapma, -mış gibi oyunlar: oyuncağını telefonmuş gibi kullanma gibi)
- Jest ve mimik kullanımında yetersizlik
- Sebepsiz yere gülme, çığlık atma
- Duygularını ifade edememe veya duruma uygun duygusal tepkiler verememe
- Korktuğunda veya sinirlendiğinde yaşıtlarından zor sakinleşme
- Akranlarıyla oynamaya ilgi duymama (Çocukların ortalama 3 yaşından sonra yaşıtlarıyla karşılıklı basit senaryolu oyun -basit hikayeler, evcilik oyunu gibi- kurabilmesini beklenir)
- Karşısındaki kişinin duygusal tepkilerini anlayamama (4 yaşından sonra empati becerisinin oturması beklenir)
Otizm belirtilerinin genel çerçevesi için otizm belirtileri nelerdir sayfasına göz atabilirsiniz.
Dil Alanında Görülen Belirtiler
- Konuşmanın gecikmesi (2 kelimeli basit cümleler kuramama, anlamlı kelime çıkışının olmaması)
- Cevap vermek yerine söylenenleri aynen tekrar etme
- Anlamsız konuşmaların olması veya garip sesler çıkarma
- Hep aynı cümleleri tekrarlama
- Konuşurken ‘sen, ben, o’ gibi zamirleri karıştırma, kendisinden 3.tekil şahıs olarak bahsetme
Tekrarlayıcı Davranışlar ve İlgi Alanı
- Garip el veya parmak hareketleri yapma
- Alışılmadık tekrarlayıcı hareketlerinin olması (El çırpma, kanat çırpma, sallanma, kendi etrafında dönme, zıplama, parmak ucunda yürüme, yan bakma)
- Dönen cisimlere ilgi duyma (araba tekerleği, çamaşır makinası gibi)
- Oyuncaklarla sıraya dizerek ya da amacına uygun olmayarak oynama
- Nesneleri farklı şekillerde (yalayarak, yüzlerine sürterek ya da koklayarak) keşfetmeye çalışma
Otizmin nedenlerine dair bilgi almak için otizm nedenleri nelerdir sayfasını inceleyebilirsiniz.
Duyusal Hassasiyetler
- Fiziksel temastan hoşlanmama
- Bazı kumaşlardan veya elbiselerin etiketlerinden rahatsız olma
- Acıya veya sıcağa aşırı duyarlılık
- Belirli ses ve dokunuşlara karşı beklenmeyen tepkiler verme
- Nesneleri aşırı koklama veya onlara aşırı dokunma
- Işıkla veya hareketle görsek olarak çok meşgul olma
- Aşırı yemek seçme ve tek tipte bir gıda ile beslenme (katı besinler, pürüzsüz gıdalar vs)
Ne Zaman Değerlendirme Yapılmalı?
Bu belirtiler tek başına otizm tanısı koydurmaz. Ancak birden fazla belirti birlikte görülüyorsa değerlendirme yapılması önemlidir.
Otizm tanı süreci hakkında detaylı bilgi için otizm tanısı nasıl konulur sayfasını inceleyebilirsiniz.
Erken Müdahalenin Önemi
Bu yaş aralığında erken fark edilen belirtiler, tedavi süreci açısından büyük önem taşır.
Erken başlanan destek programları:
- Sosyal becerileri geliştirir
- Dil gelişimini destekler
- Davranış sorunlarını azaltabilir
Tedavi süreci hakkında bilgi almak için otizm tedavisi sayfasına göz atabilirsiniz.
Değerlendirme ve Randevu
2-6 yaş döneminde fark edilen gelişimsel farklılıkların değerlendirilmesi, çocuğun gelişim sürecinin doğru yönlendirilmesi açısından önemlidir.
İstanbul Üsküdar Acıbadem’de çocuk psikiyatrisi alanında hizmet veren Çocuk ve Ergen Psikiyatristi Uzm. Dr. Tuğba Eseroğlu Söylemez tarafından yapılan değerlendirme ile çocuğunuza özel bir yaklaşım planlanabilir.
Randevu oluşturmak ve detaylı bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Randevu ve iletişim bilgileri için tıklayın.